Autobahn

Dit is de enige tank waarmee Nederland de Tweede Wereldoorlog inging

Eén. Welgeteld één tank had ons glorieuze Veldleger tot zijn beschikking om de Duitsers tegen te houden in mei 1940. Het zal u misschien verbazen, maar dat is niet gelukt. En dat terwijl ons pantser in kwestie een van de belangrijkste tanks ooit was.

Hierboven ziet u een Afghaanse meneer met een geweer. Achter hem staat een Renault FT. Wist het Westen verder ook niet, maar na de inval in 2003 bleek Afghanistan enkele TF's in dienst te hebben. Daar hebben ze heel weinig aan, behalve als museumstuk. Maar wát voor museumstuk. De Renault FT is de eerste moderne tank en de stamvader van al het cavaleriegeweld dat erna kwam.

De FT was de eerste tank met een volledig draaiende geschutskoepel en bleek ook wat betreft andere eigenschappen de blauwdruk voor de tank tot op de huidige dag: motor achterin, bemanning voorin en automatisch gespannen rupsbanden. De FT was zonder meer de beste tank van zijn generatie. Het enige probleem is dat productie pas in 1917 begon. De Eerste Wereldoorlog was al zo'n beetje voorbij en de tank kwam dus te laat.

Deze vertraging was het gevolg van begrijpelijke Franse twijfel. De Fransen leden voor de verandering eens  aan een Duitse ziekte: grootheidswaanzin. In de begintijd van de tank wisten de Fransen namelijk nog niet of ze voor een paar allesoverwinnende superwapens zouden kiezen (de ultrazware Char 2C) of voor een lichtere tank waarvan ze er veel meer konden produceren. Gelukkig gingen ze voor de laatste optie. Hitler wist tot het eind niet wat het juiste antwoord op deze vraag was.

Maar terug naar de Eerste Wereldoorlog. Of beter: terug naar de eerste wereldoorlog waar Nederland aan meedeed, de Tweede Wereldoorlog. Het Nederlandse leger was eind jaren dertig in rap tempo gemoderniseerd. Dat ons land onvoorbereid en de politici naïef zouden zijn geweest, is prietpraat van Lou 'Goed of Fout' de Jong. Dat is de reden dat we maar één tank hadden: een defensieve strategie vraagt eerder luchtafweergeschut en antitankgeschut - en dat is precies waarin werd geïnvesteerd.

Dat wil verder niet zeggen dat de Renault met zijn roemrijke geschiedenis en invloed in Nederland een mooie tijd had. Wij kochten een tank die aan het eind van WOI al was verouderd, enkel en alleen om hem te zien falen. De vraag was namelijk of een zo een zwaar apparaat zich vastliep in de modder van onze ondergelopen polders. Het antwoord bleek bevestigend en de eer van de Hollandsche Waterlinie gered. Niet dat het ook maar iets hielp voor het verdere verloop van de oorlog of de invloed die de Renault tot op de dag van vandaag heeft. Elke zichzelf respecterende krijgsmacht heeft de Renault FT ooit in dienst gehad. Zelfs de Afghaanse.

Dit artikel is onderdeel van de serie Autobahn Alert. Lees hier de voorgaande delen: